Chủ động bảo vệ dữ liệu cá nhân, phòng, chống lừa đảo trên không gian mạng

Trong bối cảnh chuyển đổi số ngày càng phát triển, internet và các nền tảng mạng xã hội trở thành công cụ quen thuộc trong học tập, làm việc, giao tiếp và giải quyết thủ tục hành chính. Tuy nhiên, cùng với những tiện ích mang lại, không gian mạng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn thông tin, đặc biệt là tình trạng thu thập, đánh cắp dữ liệu cá nhân và các hình thức lừa đảo trực tuyến ngày càng tinh vi.

Để bảo vệ bản thân và gia đình, mỗi người cần nâng cao ý thức bảo vệ dữ liệu cá nhân ngay từ những thao tác đơn giản hằng ngày. Không tùy tiện cung cấp các thông tin như số căn cước công dân, số điện thoại, địa chỉ, tài khoản ngân hàng, mật khẩu, mã OTP hoặc thông tin đăng nhập cho người khác; hạn chế công khai thông tin cá nhân trên mạng xã hội. Đồng thời, cần sử dụng mật khẩu mạnh, khác nhau cho các tài khoản quan trọng, bật xác thực hai lớp và thường xuyên cập nhật phần mềm, hệ điều hành để tăng cường khả năng bảo vệ tài khoản.

Cảnh giác trước các thủ đoạn lừa đảo trực tuyến

Các đối tượng lừa đảo thường lợi dụng lòng tin, sự thiếu cảnh giác hoặc tâm lý lo lắng, ham lợi của người dùng để thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản. Một số thủ đoạn phổ biến như giả danh cơ quan Công an, ngân hàng, cơ quan nhà nước; thông báo trúng thưởng, nhận quà; tuyển dụng việc làm trực tuyến; gửi đường link giả mạo yêu cầu đăng nhập; hoặc giả danh người thân, bạn bè để vay, chuyển tiền.

Khi nhận được tin nhắn, cuộc gọi hoặc đường link có dấu hiệu bất thường, người dân cần bình tĩnh, không vội vàng làm theo yêu cầu của đối tượng. Không cung cấp mã OTP, mật khẩu, thông tin tài khoản ngân hàng; không truy cập các đường link không rõ nguồn gốc và không cài đặt ứng dụng theo hướng dẫn của người lạ. Đặc biệt, khi có yêu cầu chuyển tiền, cần xác minh trực tiếp với người thân, cơ quan hoặc đơn vị liên quan thông qua kênh chính thức trước khi thực hiện.

“Chậm một bước – an toàn thêm một phần”

Bảo đảm an toàn thông tin trên không gian mạng không chỉ là trách nhiệm của cơ quan chức năng mà cần sự chủ động của từng cá nhân, gia đình và cộng đồng. Mỗi người hãy hình thành thói quen “nghĩ trước khi nhấp – kiểm tra trước khi cung cấp – xác minh trước khi chuyển tiền”, chủ động cập nhật kiến thức, kỹ năng sử dụng internet an toàn và kịp thời thông báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu lừa đảo.

Hãy cùng xây dựng môi trường số an toàn, lành mạnh và văn minh, trong đó mỗi người dân là một “lá chắn” góp phần bảo vệ dữ liệu cá nhân, tài sản và quyền lợi chính đáng của mình trên không gian mạng.