Phát huy vai trò đội ngũ trí thức, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

Xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ trí thức đang được xã Nha Bích xác định là một trong những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thúc đẩy khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, góp phần đáp ứng yêu cầu phát triển địa phương trong giai đoạn mới.

Theo định hướng triển khai thực hiện Nghị quyết số 45-NQ/TW ngày 24-11-2023 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ trí thức, xã Nha Bích đặt mục tiêu đến năm 2030 từng bước hình thành nền tảng quản lý, kết nối và phát huy hiệu quả đội ngũ trí thức trên địa bàn; tạo điều kiện để những người có trình độ chuyên môn, kinh nghiệm và tâm huyết tham gia tham mưu, tư vấn, hiến kế, giải quyết những vấn đề thực tiễn của địa phương.

Tạo mạng lưới kết nối đội ngũ trí thức

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là rà soát, thống kê, phân loại đội ngũ trí thức đang công tác, sinh sống tại Nha Bích và những người đang làm việc ngoài địa phương nhưng có khả năng đóng góp cho quê hương.

Dữ liệu sẽ được phân loại theo lĩnh vực chuyên môn, khả năng tham gia tư vấn, hỗ trợ; từng bước số hóa và cập nhật định kỳ. Đáng chú ý, xã phấn đấu hình thành đầu mối kết nối “Mạng lưới trí thức, chuyên gia xã Nha Bích” trong quý II-2027, qua đó tạo kênh kết nối thường xuyên giữa địa phương với đội ngũ trí thức, chuyên gia trong nhiều lĩnh vực.

Cùng với đó, công tác đào tạo, bồi dưỡng được chú trọng, nhất là đối với đội ngũ trí thức trẻ. Mục tiêu đến năm 2030, trên 50% trí thức dưới 45 tuổi trong khu vực công thuộc phạm vi quản lý được đào tạo, bồi dưỡng phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ; trong đó quan tâm đội ngũ trí thức nữ, trí thức trẻ và trí thức là người dân tộc thiểu số.

Nội dung đào tạo, bồi dưỡng sẽ từng bước gắn với những yêu cầu mới như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu số, an ninh mạng, chuyển đổi số, quản trị hiện đại, kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn. Việc bố trí, sử dụng cán bộ, công chức, viên chức cũng được định hướng theo chuyên môn, sở trường, hiệu quả và giá trị đóng góp.

Đưa tri thức vào giải quyết các vấn đề thực tiễn

Điểm đáng chú ý trong định hướng của xã Nha Bích là không chỉ tập trung xây dựng đội ngũ trí thức mà còn phát huy trực tiếp nguồn lực trí tuệ vào quá trình phát triển địa phương.

Đội ngũ trí thức được khuyến khích tham gia cải cách hành chính, xây dựng chính quyền số, nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp; đề xuất các giải pháp số hóa hồ sơ, khai thác dữ liệu, trợ lý số, truyền thông số và theo dõi tiến độ công việc.

Trong các lĩnh vực sản xuất và đời sống, xã định hướng khuyến khích nghiên cứu, thử nghiệm và nhân rộng các mô hình ứng dụng khoa học - công nghệ trong nông nghiệp, chăn nuôi, thương mại, dịch vụ, bảo vệ môi trường, quản lý đất đai, phòng chống thiên tai, giáo dục, y tế, văn hóa và an sinh xã hội.

Địa phương cũng đặt mục tiêu mỗi năm lựa chọn, triển khai hoặc đề xuất ít nhất 2 sáng kiến, giải pháp, mô hình có khả năng ứng dụng vào thực tiễn. Đây được xem là một trong những chỉ tiêu cụ thể nhằm chuyển hóa nguồn lực tri thức thành những sản phẩm, giải pháp phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Mở rộng kênh tiếp nhận sáng kiến, hiến kế

Để đội ngũ trí thức có thêm cơ hội tham gia đóng góp xây dựng địa phương, Nha Bích định hướng thiết lập và duy trì các kênh tiếp nhận sáng kiến, hiến kế, đề xuất giải pháp; đồng thời thực hiện phân loại, chuyển xử lý và phản hồi theo thẩm quyền.

Hằng năm, địa phương phấn đấu tổ chức hoặc phối hợp tổ chức ít nhất một hoạt động gặp gỡ, đối thoại, tọa đàm, tham vấn hoặc lấy ý kiến đội ngũ trí thức, chuyên gia về những vấn đề phát triển của xã. Các ý kiến đóng góp sẽ được tổng hợp, nghiên cứu, tiếp thu và xử lý phù hợp với thẩm quyền.

Cùng với đó, MTTQ Việt Nam xã và các tổ chức chính trị - xã hội được định hướng phối hợp tập hợp, vận động đội ngũ trí thức tham gia đóng góp ý kiến, giám sát, phản biện xã hội theo quy định; các ấp có trách nhiệm phối hợp rà soát, giới thiệu những trí thức tiêu biểu, người có chuyên môn, kinh nghiệm và khả năng đóng góp cho địa phương.

Khuyến khích sáng tạo, lan tỏa giá trị tri thức

Cùng với việc tạo môi trường để trí thức đóng góp, xã Nha Bích chú trọng phát hiện, khuyến khích và tôn vinh những cá nhân có sáng kiến, giải pháp mang lại hiệu quả thiết thực.

Địa phương sẽ vận động tham gia Hội thi Sáng tạo kỹ thuật, Cuộc thi Sáng tạo thanh thiếu niên, nhi đồng và các phong trào sáng kiến do cấp trên phát động; hỗ trợ lựa chọn, hoàn thiện những sản phẩm, mô hình tiêu biểu để tham gia các cuộc thi, giải thưởng. Những trí thức, cá nhân có sáng kiến và đóng góp nổi bật sẽ được kịp thời biểu dương, đề nghị khen thưởng và tuyên truyền, nhân rộng.

Theo phụ lục phân công nhiệm vụ giai đoạn 2026-2030, xã cũng xác định cụ thể tiến độ và sản phẩm đối với từng nhóm nhiệm vụ. Trong đó, việc rà soát, thống kê đội ngũ trí thức được thực hiện trong quý IV-2026; xây dựng cơ sở dữ liệu và đầu mối kết nối mạng lưới trí thức, chuyên gia trong quý II-2027; thiết lập kênh tiếp nhận sáng kiến, hiến kế trong quý I-2027 và duy trì các hoạt động kết nối, tham vấn ít nhất một lần mỗi năm. 

Với cách tiếp cận từ xây dựng nguồn nhân lực, kết nối tri thức đến ứng dụng khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo, Nha Bích hướng tới hình thành môi trường khuyến khích học tập, sáng tạo và phát huy giá trị tri thức, từng bước xây dựng chính quyền cơ sở hiện đại, hoạt động dựa trên dữ liệu, khoa học và đổi mới sáng tạo. Đây cũng là nền tảng để địa phương huy động tốt hơn nguồn lực trí tuệ phục vụ mục tiêu phát triển nhanh và bền vững trong những năm tới.