Mùa bão lũ Miền Trung và trách nhiệm của người dùng mạng xã hội

Không ít người dân Nha Bích chia sẻ rằng chỉ cần lướt vài phút trên Facebook là tim đã thắt lại vì những cảnh tượng đau lòng, tưởng như đang diễn ra ở quê mình. Nhưng nhiều nội dung trong số đó hoàn toàn không có thật. Một bức ảnh “nhà chìm trong biển nước” nhưng thực chất là ảnh cũ từ trận lũ nhiều năm trước; một video “người dân kêu cứu” nhưng lại là sản phẩm dựng bằng công cụ AI; một bài đăng “địa phương kêu hỗ trợ khẩn cấp” nhưng không hề xuất phát từ chính quyền. Chỉ cần một cú chia sẻ thiếu kiểm chứng, cả cộng đồng có thể bị cuốn vào vòng xoáy lo lắng, hiểu lầm, thậm chí gây áp lực lên lực lượng cứu hộ đang căng mình ngoài vùng lũ.

Bởi vậy, trong lúc thông tin giả lan truyền nhanh hơn cả dòng chảy cứu trợ, mỗi người dân Nha Bích cần phải tỉnh táo hơn bao giờ hết. Chúng ta - với đặc thù có rất nhiều bà con xa quê - lại càng dễ bị tác động bởi những hình ảnh đau thương, bởi sự lo sợ cho người thân còn kẹt trong vùng mưa lũ. Nhưng chính vì dễ bị tác động, chúng ta càng phải thông minh khi tiếp nhận thông tin. Mỗi người hãy tự trang bị cho mình thói quen kiểm tra lại nguồn tin, tìm đến các trang chính thống như báo chí, cơ quan chức năng, phòng ban địa phương… trước khi nhấn nút “chia sẻ”.

(Tin giả tràn làn trên mạng xã hội - Ảnh: Thanh Tùng)

Một bài đăng đúng sự thật không chỉ giúp chúng ta yên tâm, mà còn giúp gia đình ở xa bớt hoang mang. Ngược lại, một thông tin bịa đặt có thể khiến người thân ngoài miền Trung hoảng hốt gọi về liên tục, khiến người ở Nha Bích đứng ngồi không yên, và khiến cộng đồng chìm trong hỗn loạn thông tin. Điều đó cho thấy trách nhiệm của mỗi người trên mạng xã hội chính là trách nhiệm với gia đình mình, với cả cộng đồng.

Cũng cần nhìn rõ rằng việc tung tin thất thiệt trong lúc đồng bào đang gặp nạn không chỉ là hành động vô lương tâm mà còn cản trở trực tiếp tới công tác cứu trợ. Lực lượng chức năng buộc phải mất thời gian xác minh từng video, từng bức ảnh giả mạo, trong khi thời gian ấy đáng lẽ phải dành cho việc cứu người, hỗ trợ những khu vực còn đang bị chia cắt. Đó là lý do chúng ta phải lên án mạnh mẽ những hành vi lợi dụng AI để lừa dối cộng đồng, câu like, trục lợi hoặc gây hoang mang dư luận.

Người dân Nha Bích, vốn nổi tiếng hiền hòa và nghĩa tình, luôn nhiệt thành hướng về quê hương khi có thiên tai. Bởi vậy, việc lan tỏa thông tin đúng đắn chính là cách thiết thực nhất để thể hiện tình cảm dành cho bà con miền Trung, miền Bắc. Khi thấy ai đó chia sẻ tin giả, hãy nhẹ nhàng nhắc nhở. Khi gặp thông tin đáng ngờ, hãy kiểm tra lại trước khi “thả chia sẻ”. Và khi tìm được nguồn đáng tin cậy, hãy ưu tiên lan tỏa để cộng đồng cùng nắm được thông tin chính xác.

Chúng ta không thể ngăn bão, nhưng chúng ta hoàn toàn có thể ngăn tin giả. Không thể xoay chuyển dòng nước lũ, nhưng có thể điều chỉnh dòng chảy thông tin để nó trong sạch và có ích cho cộng đồng. Hãy cùng nhau tạo nên môi trường mạng xã hội an toàn hơn, nhân văn hơn - nơi người dân Nha Bích có thể yên tâm theo dõi tình hình quê nhà, và nơi những nỗ lực cứu trợ chân chính có thể lan tỏa đến đúng người, đúng thời điểm.

Trong lúc đồng bào miền Trung đang gồng mình chống chọi với mưa lũ, mỗi thông tin chúng ta chia sẻ có thể trở thành động lực hoặc trở thành gánh nặng. Vì vậy, hãy lựa chọn thật cẩn thận. Tỉnh táo là trách nhiệm. Chọn lọc thông tin là nghĩa vụ. Và lan tỏa sự thật chính là hành động thiết thực nhất để góp phần giúp bà con vượt qua giai đoạn khó khăn này.